Ukazał się najnowszy numer tematyczny prestiżowego czasopisma „Journal of the Philosophy of History” (vol. 19, nr 3/2025) zatytułowany „Current Issues in Analytical Philosophy of History”, pod redakcją prof. dr hab. Ewy Domańskiej z Wydziału Historii UAM oraz prof. dr hab. Krzysztofa Brzechczyna z Wydziału Filozoficznego UAM.
Numer prezentuje najnowsze kierunki badań w analitycznej filozofii historii, łącząc perspektywy filozoficzne, metodologiczne i historiograficzne. Zawiera artykuły zarówno uznanych reprezentantów tego nurtu (Paul Roth, Jouni-Matti Kuukkanen, Eugen Zeleňák), jak i badaczy młodszego pokolenia (David Černín, Michal Hubálek, Piotr Kowalewski Jahromi), dotyczące m.in. narracji historycznej, sporów o realizm w historiografii, logiki wyjaśniania historycznego, Big History oraz epistemologii społecznej.
Jest to jedno z najważniejszych międzynarodowych wydarzeń publikacyjnych ostatnich lat w obszarze filozofii historii, wyraźnie wzmacniające pozycję Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza oraz Wydziału Historii UAM jako jednego z kluczowych ośrodków badań nad teorią i metodologią historii.
Publikacja jest efektem międzynarodowej konferencji, która odbyła się na UAM w dniach 7–8 marca 2024 roku, gromadząc badaczy z wielu ośrodków zajmujących się epistemologią oraz teorią historiografii.
Informacje o konferencji:
Redaktorzy numeru składają podziękowania za wsparcie konferencji i całego przedsięwzięcia: JM Rektor UAM prof. dr hab. Bogumile Kaniewskiej, Projektowi ID-UB (Inicjatywa Doskonałości – Uczelnia Badawcza), Wydziałowi Historii UAM, Wydziałowi Filozoficznemu UAM, Oddziałowi Poznańskiemu Polskiego Towarzystwa Filozoficznego oraz Oddziałowi PAN w Poznaniu. Wydarzeniu patronowała Sekcja Teorii i Historii Historiografii oraz Metodologii Historii Komitetu Nauk Historycznych PAN.
Numer ten – wraz z towarzyszącą mu konferencją – stanowi znakomity przykład owocnej współpracy różnych jednostek Uniwersytetu oraz PAN, pokazując, jak synergia między różnymi środowiskami akademickimi prowadzi do powstawania publikacji o zasięgu międzynarodowym.
Jednocześnie przedsięwzięcie to wpisuje się w długą i cenioną na świecie tradycję badań prowadzonych w Poznaniu – od osiągnięć Poznańskiej Szkoły Metodologicznej, po trwałą obecność prac Profesora Jerzego Topolskiego, wciąż szeroko cytowanych i dyskutowanych w kontekście teorii wiedzy historycznej i metodologii historii. Dziedzictwo to stanowi istotny punkt odniesienia dla współczesnych inicjatyw badawczych w zakresie filozofii, teorii i metodologii historii na UAM.
Zobacz też: Metodologia historii: współczesne wyzwania i możliwości