Nauka

Profesor Piotr Ziółkowski od niedawna szefuje Instytutowi Biologii Molekularnej i Biotechnologii, który przewodzi w UAM pod względem liczby projektów i środków pozyskanych na badania. Rozmawia z nim Krzysztof Smura.

Wystawa „AI. Algorytmy Iluzji” w Centrum Kultury Zamek to efekt ścisłej współpracy instytucji kultury z UAM - od koncepcji kuratorskiej po wykorzystanie zasobów uczelni. Refleksja, zarówno artystów, jak i naukowców nad sztuczną inteligencją, ma tu humanistyczny wymiar.

Murale coraz częściej stają się czymś więcej niż tylko dekoracją przestrzeni – wpływają na tożsamość mieszkańców, wizerunek miasta i sposób korzystania z miejskiej przestrzeni. O społecznym i kulturowym potencjale sztuki publicznej Magdzie Ziółek opowiada dr inż. Malwina Balcerak z Wydziału Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej, autorka książki „Murale w procesie kształtowania wielkomiejskiej przestrzeni publicznej poprzez sztukę”.

Jak powstaje patent i co decyduje o tym, że technologia opracowana na uniwersytecie ma szansę trafić do przemysłu? O pracy zespołowej, ochronie własności intelektualnej i badaniach, które nie kończą się na publikacjach, z prof. UAM Robertem Przekopem z Laboratorium Procesów Technologicznych CZT UAM rozmawia Magda Ziółek.

O granicach prawa, autorytecie instytucji, kulturze prawnej i odpowiedzialności za państwo Magdzie Ziółek opowiada prof. Sławomira Wronkowska-Jaśkiewicz – była sędzia Trybunału Konstytucyjnego, przedstawicielka poznańskiej szkoły teorii prawa i wieloletnia wykładowczyni UAM.

Biodegradowalne naczynia i opakowania mają zastąpić plastik, jednak ich wpływ na żywność nadal wymaga dokładnych badań. Doktor inż. Karolina Brończyk z Wydziału Chemii UAM sprawdza, jakie substancje mogą przenikać z ekologicznych materiałów do żywności i czy pozostają one bezpieczne dla konsumentów. Z badaczką rozmawia Magda Ziółek.

- Poznański Czerwiec został utopiony we krwi. Skala ofiar była niewyobrażalna. Nie wiem, dlaczego dzisiaj obowiązuje teza, że zginęło 58 osób, 53 wskazali sami ubecy w raportach. Jest szereg wątków, które pokazują, że ofiar mogło być więcej - nawet 100 - z profesorem Stanisławem Jankowiakiem z Wydziału Historii rozmawia Ewa Konarzewska-Michalak.

Ponurą zapowiedzią represji, jakich mogą się spodziewać obywatele zbuntowanego Poznania ze strony władzy ludowej, były słowa, które padły 29 czerwca z ust ówczesnego premiera, Józefa Cyrankiewicza. Stwierdził on m.in.: „każdy, kto podniesie rękę na władzę ludową, może być pewien, że ręka ta zostanie mu odrąbana”. Surowymi karami groził także, tego samego dnia, na pogrzebie funkcjonariuszy Wojewódzkiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Publicznego i żołnierzy jeden z ówczesnych sekretarzy KC PZPR, Edward Gierek.

Współczesna recepcja Poznańskiego Czerwca nie jest jednoznaczna, podobnie jak niejednoznaczne są obrazy tego zdarzenia w oczach kolejnych pokoleń Poznaniaków.

Finał projektu UAM odsłania nieoczywiste mechanizmy władzy Jagiellonek. Równolegle powstała książka o kobietach średniowiecza, pokazująca, że ich sprawczość miała wiele twarzy. Oba przedsięwzięcia łączy osoba prof. UAM Magdaleny Biniaś-Szkopek, badaczki specjalizującej się m.in. w odkrywaniu dziejów kobiet.