Dr Liliana Siekacz z Wydziału Nauk Geograficznych i Geologicznych jest pierwszą autorką artykułu opublikowanego w prestiżowym czasopiśmie Geophysical Research Letters. Obecnie pracuje jako postdoctoral researcher na UAM, a prezentowane badania stanowią rozwinięcie jej rozprawy doktorskiej obronionej na UMK w Toruniu.
W pracy pt. “A 1100-Year Blue-Ring Record Reveals Sub-Annual Cooling Events Hidden in Tree-Ring Width Chronologies” zaprezentowano pierwszą ciągłą, ponad 1100-letnią chronologię tzw. „blue rings” w drewnie sosny długowiecznej (Pinus longaeva) – najstarszego gatunku drzewa na Ziemi. Są to specyficzne struktury anatomiczne powstające w warunkach nagłego ochłodzenia pod koniec sezonu wegetacyjnego.
Wyniki badań pokazują, że analiza cech anatomicznych drewna pozwala uchwycić moment wystąpienia krótkotrwałych epizodów ochłodzeń, które są rozmywane lub całkowicie niewidoczne w standardowych analizach szerokości słojów rocznych. Oznacza to, że drzewa mogą dostarczać bardziej szczegółowych informacji o zmienności klimatu niż dotychczas sądzono.
Badania zostały zrealizowane we współpracy międzynarodowej, m.in. z Laboratory of Tree-Ring Research (University of Arizona). Publikacja stanowi rozwinięcie badań prowadzonych w ramach rozprawy doktorskiej dr Siekacz oraz jest efektem projektu finansowanego przez Narodowe Centrum Nauki (konkurs PRELUDIUM, nr 2019/35/N/ST10/04366).
Przedstawione „blue rings” z lat 1453 oraz 1884 powstały w wyniku nagłych epizodów ochłodzeń związanych z erupcjami wulkanicznymi (odpowiednio: niezidentyfikowaną erupcją z ok. 1452 lub 1453 roku, przypisywaną wulkanowi Kuwae lub Mount Parker, oraz erupcją wulkanu Krakatau w 1883 roku).
Nie są one widoczne w szerokości słojów rocznych, ale pozostawiają wyraźny ślad w strukturze i składzie drewna.
Nie są one widoczne w szerokości słojów rocznych, ale pozostawiają wyraźny ślad w strukturze i składzie drewna.
Link do artykułu: https://doi.org/10.1029/2025GL119951
Fot.: Charlotte Pearson (LTRR, University of Arizona – badania terenowe), Matt Salzer (LTRR, University of Arizona – pobór próbek), Liliana Siekacz (mikroskopia